2رای

لوله کشی توکار آب برای ساختمان های مسکونی و اداری بکار می رود. در این شیوه، همه لوله ها از دیوار، زمین و سقف عبور می کنند. این سیستم لوله کشی در هنگام بنا کردن سازه و یا تعمیرات اساسی پیاده می شود که معمولا اجرای آن پس از عملیات سفت کاری و پیش از نازک کاری می باشد.

در این مطلب، ابتدا مقدماتی از لوله کشی آب ساختمان ارائه می شود و سپس از زوایای مختلف، نکات اجرایی لوله کشی توکار آب ساختمان بررسی می شود.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 1

شکل 1 تصویر نهایی یکی از پروژه های لوله کشی توکار پس از نصب تجهیزات بهداشتی

لوله کشی آب ساختمان

برای لوله کشی آب سرد و گرم ساختمان بسته به تعداد واحدها، کاربری و محدودیت های اجرایی، می تواند شیوه های متنوعی را بکار برد. در تمامی انواع لوله کشی، مسیر آب مصرفی بعد از متصل شدن به کنتور، به شیر یکطرفه قطع و وصل جریان در ورودی ساختمان وصل می گردد.

در لوله کشی آب سرد و گرم یک ساختمان، معمولا آب از طریق یک انشعاب اصلی به لوله تقسیم کننده وارد می شود و بعد از آن توسط یک یا چند مسیر جدا کننده وارد ساختمان های چند واحدی شده یا یک واحدی شده و سپس انشعاب های آب سرد و گرم مصرفی جهت ورود به هر واحد منظور می شود.

لوله کشی توکار یا روکار، کدام یک؟

لوله کشی روکار بهتر است یا توکار؟ این سوالی هست که برای بسیاری از کارفرمایان صنعت ساختمان پیش می آید. هر کدام از سیستم ها مزایا و محدودیت های خاص خودشان را دارند و بسته به نیاز، هر یک می توانند مورد استفاده قرار گیرند و به همین دلیل نمی توان در مورد این سوال، جواب قطعی داد. در مطلب جداگانه ای تحت عنوان لوله کشی روکار بهتر است یا توکار، مزایا و معایب هر کدام از سیستم های لوله کشی به تفصیل بررسی شده که پیشنهاد می کنیم با مطالعه آن، شناخت بهتری از هر دو سیستم بدست آورید.

برای جایگزینی لوله های ساختمان های قدیمی با قدمت بیش از 10 سال، عملیات تخریب برای جایگزینی با هزینه های زیادی همراه است و به همین دلیل گزینه لوله کشی روکار نیز می تواند در این موارد بررسی شود.

به طور کلی، لوله کشی توکار در مرحله طراحی و ساخت سازه، گزینه بسیار مناسبی می باشد. اما بعد از شروع بهره برداری ساختمان و ساکن شدن ساکنین در آن، با توجه به نیاز به تخریب کاری، ممکن است اجرای توکار انتخاب شود. در هر صورت اگر به ملاحظات معماری یا زیبایی شناختی اهمیت می دهید، اجرای توکار بهترین گزینه برای شماست.

اگر به ظاهر منزل خود و رویت نشدن لوله ها در محیط زندگی، اهمیت می دهید، باید اجرای لوله کشی آب به صورت توکار را بیشتر مد نظر قرار دهید.

توجه: الزامی به اینکه تمام لوله کشی به صورت توکار یا روکار باشد نیست، در بسیاری موارد با در نظر گرفتن شرایط مختلف نظیر ملاحظات معماری و صرفه جویی اقتصادی، هر دو سیستم لوله کشی در یک ساختمان می تواند به طور همزمان اجرا شود.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 2

شکل 2 بخشی از سیستم لوله کشی به صورت روکار و بخشی به صورت توکار اجرا شده است

نحوه لوله کشی توکار آب

گام های صفرم!

  • هر جا که در نقشه مشخص شده باشد، لوله ها باید توکار و یا در زیر خاک نصب شوند. جهت نصب این لوله ها باید محدودیت های زمانی را در نظر گرفت؛ چرا که ممکن است مانع پیشرفت سایر رشته های کاری در ساختمان شود. همچنین بایستی فرصت کافی برای آزمایش و تصویب نهایی آنها مهیا کرد.
  • توجه داشته باشید که قبل از تصویب، نباید اقدام به پوشاندن لوله ها کرد. به طور معمول، لوله های انشعاب آب به لوازم بهداشتی، تا نقطه ای در بالای کف و نزدیک به آن، توکار نصب می شود و تنها در محل اتصال و به اندازه ای لازم، لوله کشی به صورت روکار اجرا می شود.
  • قبل از لوله کشی توکار، باید نقشه های لوله کشی با نقشه های معماری- ساختمانی مکانیکی و برقی تطبیق داده شوند و طی این بررسی، مسیر دقیق لوله ها مشخص شود. در صورت بروز تناقض و ایجاد نیاز برای تغییر نقشه، بایستی با مشورتی که با سایر اجراکنندگان رشته های کار صورت می گیرد، محل و ارتفاع جدید لوله ها تعیین شود و با جمع بندی تغییرات پیشنهادی لازم، دستور اجرایی مورد نیاز به تصویب برسد.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 3

شکل 3 برای اجرای لوله کشی توکار آب، مشورت با سایر تیم های کاری و رعایت ترتیب زمانی فرآیندهای ساخت اهمیت بسیار دارد

اصولی که از لوله کشی توکار آب باید بدانید!

  • در جانمایی شیرها در لوله کشی توکار، باید توجه داشت که شیرها باید در مکان هایی نصب شوند که دسترسی به آنها برای کار یا تعمیر آسان باشد. در مطلب نحوه نصب شیرآلات توکار، جزئیات نصب شیرهای سیستم لوله کشی به صورت توکار بررسی شده است که مطالعه آن را توصیه می کنیم. همچنین با خواندن نحوه نصب دوش توکار حمام، با کاربردهای بیشتری از این سیستم آشنا خواهید شد.
  • توجه: در لوله کشی توکار، بایستی لوله ها را به صورت موازی کار گذاشت و فاصله آن ها باید به قدری باشد که امکان عایق کاری کامل لوله ها و دسترسی به شیرها جهت بازید و تعمیر میسر باشد.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 4

شکل 4 تصویری از نمای نهایی پروژه لوله کشی توسط تیم فنی تاسیسات 24 ساعته

  • برای گذر لوله ها از دیوارها، سقف ها و کف ها در داخل یا خارج ساختمان، سوراخ هایی ایجاد می شود که باید در داخل این سوراخ ها، غلاف فلنج داری از فلز یا دیگر مصالح مقاوم در برابر موش خوردگی تعبیه شود. این غلاف ها باید در محل نصب خود محکم شوند و در عین حال که لوله ها از داخل آن به راحتی عبور می کنند، امکان گذر موش ها از آن وجود نداشته باشد.
  • توجه: در لوله کشی توکار آب هرگز لوله ها به صورت معلق و آویزان رها نشوند و لازم است که از بست و تکیه گاه مناسب استفاده شود.
  • لوله ها و اتصالات پلیمری مورد استفاده در لوله کشی توکار نباید زیر اشعه مستقیم آفتاب انبار شوند، زیرا این لوله ها در برابر اشعه فرابنفش آسیب پذیر هستند. به همین دلیل، از لوله و اتصالاتی که به هر دلیل، بیش از شش ماه در معرض نور مسقیتم خورشید هستند، نباید استفاده کرد.
  • از بکار بردن اورینگ های متفرقه برای لوله کشی با لوله های یکدست بایستی پرهیز شود.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 5

شکل 5 تعمیر و عیب یابی لوله کشی توکار توسط تیم فنی

  • چنانچه از لوله ها در خارج ساختمان استفاده می شود، لازم است که اجرا به صورت توکار باشد و عمق یخبندان نیز در مورد آن رعایت شود. چنانچه امکان رعایت عمق یخبندان وجود ندارد، باید از عایق مناسبی برای جلوگیری از یخ زدگی استفاده شود.
  • چناچه مصالح روی لوله کشی توکار، ضعیف و نامقاوم هستند، در خطوط آب گرم لازم است که از عایق مناسب استفاده شود. زیرا انبساط لوله آب گرم، باعث ایجاد ترک در مصالح ذکر شده خواهد شد.
  • مسیر لوله کشی و لوله ها بایستی از وجود مصالح ساختمانی نوک تیزی نظیر پوکه ها تمیز شوند.
  • رول لوله نباید به هیچ وجه مستقیما روی کف ساختمان در حال ساخت رها شود. می توان با قرار دادن ورقه های کارتن یا مقوا در زیر لوله، از آسیب احتمالی جلوگیری کرد.
  • بعد از اجرای هر مسیر لوله کشی و تست و تایید توسط مهندس ناظر بخش، با بهره گیری از ملات سبک، مسیر لوله پوشانده شده تا جلوی آسیب احتمالی گرفته شود.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 6

شکل 6 تصویر یکی از پروژه های لوله کشی توکار آب

  • در لوله کشی توکار آب و شوفاژ، به منظور نصب اصولی تر شیرآلات بهداشتی و شوفاژها، یک فاصله استاندارد بین لوله های آب سرد و گرم و رفت و برگشت رادیاتور همراه با آکس مشخصی برای لوله ها در نظر گرفته می شود که لازم است این فواصل تا هنگام نصب ثابت باقی بمانند تا نصب تجهیزات بهداشتی و دستگاه های تاسیساتی به آسانی صورت گیرد.
  • طرح نهایی مسیر لوله های توکار آب، باید در اختیار مجریان رشته های دیگر قرار داده شود تا کارهای خود را با توجه به این طرح هماهنگ نمایند؛ به طورری که فاصله لازم بین تاسیسات مکانیکی با تاسیسات برقی و سایر تجهیزات رعایت شده و لوله های آب، لوله های برق و مجاری هوا تداخلی با هم نداشته باشند. بررسی اینکه درها به راحتی باز می شوند و تاسیسات در ارتفاعی بالاتر از تراز سرگیر قرار می گیرند نیز باید در این مرحله انجام شود.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 7

شکل 7 تصویر نهایی از پروژه لوله کشی توکار آب ساختمان که توسط تیم فنی انجام شده است

آب بندی و تست نشتی لوله های توکار آب ساختمان

  • با توجه به مدفون بودن لوله ها در سیستم توکار، امکان شناسایی نشتی پس از پوشاندن روی آنها وجود ندارد. به منظور اطمینان بیشتر از عدم وجود نشتی در لوله ها، تست آب بندی لوله کشی باید توسط یک لوله کش ماهر انجام شود تا پیش از عملیات بعدی، امکان رفع نشتی آن فراهم باشد.

تست لوله کشی توکار

  • به منظور ارزیابی کیفیت لوله ها و اتصالات نصب شده، بایستی این تجهیزات به مدت چند ساعت تحت فشار آب قرار گیرند و در صورت بروز مشکل، قبل از پوشاندن سیستم لوله کشی، ایرادات را برطرف کرد.
  • نکته: بر اساس این موضوع که فشار آب داخل سیستم گرمایش و سرمایش از کف پایین است و فشار بسیار کم می باشد، برای انجام تست هوا می توان از تست هوا با فشار 8 بار نیز استفاده کرد. توجه کنید که این تست فقط برای سیستم گرمایش و سرمایش از کف اجرا می شود و برای بقیه سیستم ها قابل انجام نیست.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 8

شکل 8 بازدید از لوله کشی توکار و عیب یابی آن

شیب بندی در لوله کشی توکار آب ساختمان

  • لوله های افقی بایستی بدون اینکه قوز بردازند یا شکم بدهند، در حداکثر تراز ارتفاعی ممکن نصب شوند.
  • لوله های افقی بایستی از شیب یکنواختی حداقل برابر با 1 سانتی متر در 1000 سانتی متر به سمت نقاط پایین دست لوله کشی برخوردار باشند تا در هنگام لزوم بتوان آنها را به راحتی خالی کرد. انشعاب ها بایستی به سمت لوله های قائم یا لوله های اصلی شیبدار باشند. در پایین ترین تراز ارتفاعی متناظر با لوله های قائم و در نقاط تخلیه، یک شیر تخلیه برنجی نصف یا یک مغزی و درپوش تعبیه می شود. برای این مورد، به جای شیر تخلیه می توان از لوازم بهداشتی که به پایین ترین نقطه لوله های قائم وصل هستند، استفاده نمود.

عایق کاری لوله های توکار آب سرد و گرم

  • طبق استانداردهای بینن المللی عایقکاری لوله های سرد و گرم و همه انواع لوله های غیرپلیمری و پلیمری الزامی است. پیش از عایقکاری، لوله ها بایستی آزمایش و بازرسی شوند و سطح خارجی آنها از اجسام اضافی تمیز شده و در صورت نیاز رنگ زده شوند.

با مرجعه به مطلب آموزش عایقکاری لوله های گرم و سرد ساختمان، می توانید با جزئیات بیشتری از پوشش این گونه لوله ها آشنا شوید.

 

لوله کشی تو کار آب ساختمان 9

شکل 9 عایقکاری لوله های واقع در کف یک ساختمان

ارتباط سیستم لوله کشی پلیمری با فلزی در ساختمان

  • جهت ارتباط بین مهره ماسوره لوله های پایه پلیمری با روزه مقابل، تک اورینگ ماسوره باید داخل پخ 45 درجه اتصال قرار گیرد تا اصول فنی به درستی رعایت شود. با توجه به اینکه اتصالات فلزی از چنین امکانی برخوردار نیستند، فلذا ارتباط دادن مهره ماسوره نیوپایپ و رزوه اتصالات سیستم های فلزی به صورت مستقیم مجاز نیست و برای حل این موضوع، باید از اقلامی مانند مغزی و تبدیل ها به عنوان واسطه مهره ماسوره لوله های پلیمری و رزوه سیستم های فلزی استفاده کرد.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 10

شکل 10 بخشی از لوله کشی آب مطابق تصویر به صورت توکار اجرا شده است

انتخاب نکردن مسیر اففی روی دیوار در سیستم توکار

  • این یک اصل کلی در لوله کشی آب توکار ساختمان است و به هیچ وجه، انتخاب مسیر افقی روی دیوار در سیستم لوله کشی توکار مجاز نمی باشد. لذا مسیرهای افقی لوله ها باید در کف طی شده و دقیقا از زیر موقعیت شیرآلات ساختمانی به اتصالات نصب شده در دیوار وارد شوند.

اتصال لوله های توکار به آبگرمکن و پکیج

  • با توجه به استانداردهای لوله کشی ساختمان، برقراری اتصال مستقیم لوله آب با جنس پایه پلیمری به خروجی آبگرمکن چه از نوع ایستاده و چه از نوع دیواری، مجاز نیست. برای رعایت این موضوع، لازم است که یک لوله فلزی استاندارد به طول 18 اینچ (تقریبا 46 سانتی متر) به خروجی آبگرمکن متصل شود و لوله پلیمری آب به انتهای لوله فلزی وصل شود تا مشکلی بوجود نیاید.
  • توجه داشته باشید که در واحدهای مجهز به پکیج های جدید کندانسینگ، دیگر احتیاجی به استفاده از لوله فلزی نمی باشد، زیرا در طراحی اولیه این پکیج ها، مقدار اشاره شده از لوله در خود پکیج جا داده شده است و فرآیندی اضافه ای توسط لوله کش نیاز نمی باشد. مطلب لوله کشی پکیج را بخوانید تا با جزئیات بیشتری از این فرآیند تاسیساتی آشنا شوید.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 11

شکل 11 یکی از اعضای تیم فنی در حال اجرای لوله کشی توکار آب ساختمان

پرهیز از اعمال شدن وزن اضافی یا ضربه به سیستم لوله کشی و لوله های نصب شده

  • اعمال وزن اضافی بر روی لوله های نصب شده پلیمری مجاز نمی باشد. در صورت رعایت نکردن این موضوع، احتمال شکستگی و ترک خوردگی در لوله ها بسیار بالا خواهد بود. به همین دلیل، به هیچ وجه قرار گرفتن وزن شیرهای اصلی و فرعی واحدها، وزن شیرآلات بهداشتی، وزن کلکتورها و ... بر روی لوله های توکار مجاز نمی باشد و در این گونه موارد، بایستی با استفاده از صفحات نصب مخصوص برای تحمل وزن سایر تجهیزات استفاده کرد تا خطری برای لوله ها ایجاد نشود.
  • توجه: بسیار اتفاق می افتد که لوله کشی توکار توسط تیم لوله کشی انجام می شود و بعدا به دلیل عدم رعایت نکات ایمنی درعملیات های بعدی ساختمانی، بر اثر حمل و جابجایی اجسام برنده و سنگین، لوله ها آسیب می بینند. همچنین، به صورت کلی باید لوله هایی که از داخل یا زیر دیوار رد می شوند، بایستی در برابر خطر شکستگی محافظت شوند.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 12

شکل 12 اجزای لوله کشی توکار مطابق شکل، نباید در شرایط تحمل وزن مازاد قرار گیرند

مراقبت از لوله های توکار در زمستان

  • در زمستان لوله های دفن شده به شدت در معرض آسیب قرار دارند. مجری لوله کشی باید در هنگام اجرای لوله کشی در زمستان و فصول سرما، با اتخاذ راهکارهای حفاظتی، از یخ زدگی و ترکیدگی احتمالی لوله های پوشانده نشده جلوگیری کند.
  • برای این منظور، مجری لوله کشی پس از اجرای سیستم لوله کشی و انجام تست، می تواند یا آب کل سیستم را تخلیه کند و یا برای تست، از آب نمک با غلظت معینی استفاده کند تا در صورت باقی ماندن آب در قسمت هایی از لوله، امکان یخ زدگی آن به حداقل برسد و خطری متوجه لوله کشی توکار نباشد. لازم است که آب نمک ذکر شده هنگام نصب تجهیزات و شیرآلات بایستی از سیستم خارج شود.

لوله کشی تو کار آب ساختمان 13

شکل 13 لوله کشی توکار لوله های آب به صورت زیرسقفی

نکات متفرقه مرتبط با لوله کشی توکار آب ساختمان

  • لازم است که برای لوله کشی از سقف کاذب به سیستم بهداشتی، مسیر صحیحی انتخاب شود. چنانچه لوله کشی در سقف کاذب اجرا شود، هنگام ورود لوله پلیمری از سقف کاذب به تجهیزات بهداشتی، بایستی محل تقاطع دو دیوار برای مسیر عمودی ادامه لوله کشی انتخاب شود تا مشکلی ایجاد نشود. زیرا احتمال نصب وسایل رفاهی و تجهیزات تزیینی در کنج دیوار وجود ندارد و چنانچه وسایل مذکور در سایر موقعیت های دیوار نصب شود، به لوله های دفن شده در کنج دیوار آسیبی وارد نمی شود و بدین گونه هیج خطری متوجه لوله ها نخواهد بود.

برای آشنایی بیشتر با سیستم لوله کشی زیرسقفی، مطلب اجرای لوله کشی آب گرم و سرد زیر سقفی را حتما مطالعه فرمایید.

تیم تاسیسات 24 ساعته پروژه های لوله کشی متعددی را در سراسر شهر تهران اجرا کرده است. گزارش یکی از این پروژه ها از طریق لینک تعویض لوله کشی آب و فاضلاب و گرمایش ساختمان در خیابان توانیر-آقای کریمی، در دسترس شما عزیزان است.

برای انجام لوله کشی توکار آب منزل یا محل کار خود، کافیست با ما تماس بگیرید تا همکاران مستقر ما در تمامی نقاط تهران، در سریعترین زمان ممکن با حضور در محل، مجموعه خدمات لازم را برای شما عزیزان ارائه دهند.

اشتراک گذاری:

دیدگاهتان را ثبت کنید

تصویر امنیتی تصویر امنیتی جدید