از جمله خدماتی که در مجموعه تاسیسات 24 ساعته ارائه می شود، می توان به طراحی و نصب جعبه فیوز در ساختمان اشاره کرد که لازم است راجع به شیوه اجرا و نصب آن، اطلاعاتی را در اختیارتان قرار دهیم.

در گذشته به جای جعبه فیوز، از جعبه تقسیم برای سیم کشی واحدها استفاده می شد، اما امروزه بر اساس قوانین ملی ساختمان و مزیت هایی که دارد، استفاده از جعبه فیوز رایج شده است.

جعبه فیوز که در نقشه های برق نیز با علامت DP نشان دار شده است به عنوان قلب تپنده هر ساختمان شناخته می شود.

همچنین جالب است بدانید که جعبه فیوز در ساختمان به نام های تابلو برق انتهایی یا تابلو برق واحدها هم معروف می باشد.

معمولاً این جعبه ها را در قسمت درب ورودی هر واحد نصب می کنند تا سرخط تمام مصرف کنندگان یک واحد مسکونی از آن تغذیه شود.

پس تا پایان این مطلب با ما همراه باشید تا در ادامه نحوه نصب این جعبه های فیوز را به طور کامل برای شما توضیح دهیم.

 

طراحی جعبه فیوز در ساختمان

در طراحی جعبه فیوز برق در ساختمان باید چند مورد زیر را در نظر داشته باشید:

  • از فیوز چندتایی در برق ساختمان می توان استفاده کرد؟

جعبه فیوزها در دو نوع پلاستیکی و فلزی و در سایزهای مختلفی در بازار موجود هستند. اما در برق ساختمان عمدتاً از نوع 8 تا 12 تایی آن ها استفاده می شود.

طراحی و نصب جعبه فیوز 1

همچنین نوع آمپر فیوز را می توان به ترتیب زیر مشخص کرد:

* سرخط پریزهای آشپزخانه، پذیرایی و اتاق خواب: فیوز 16 آمپر نوع c

* فیوز اصلی با توجه به سطح جریان کنتور: 25 یا 32 آمپر

* سرخط کولر آبی: فیوز 16 آمپر نوع c

* سرخط کولر گازی: 20 تا 25 آمپر

  • چه فیوزی برای ساختمان انتخاب نماییم؟

سه مدل از فیوزهایی که بیشترین کاربرد را در برق ساختمان دارند شامل فشنگی، اتوماتیک و مینیاتوری می باشد. این سه مدل از مدارهای برق، چه در برابر اتصال کوتاه و چه در برابر اضافه بار محافظت می کند.

در واقع این روند به این صورت است که وقتی جریان برق بیش از اندازه از وسیله ها عبور می کند، مدار با سوختن فیوز قطع شده و به دیگر وسایل برقی صدمه ای وارد نمی شود.

  • فیوزهای فشنگی یا ذوب شونده

فیوزهای فشنگی یا ذوب شونده از سه قسمت اصلی مغزی یا فشنگ فیوز، کلاهک و پایه فیوز تشکیل شده اند که مغزی روی پایه و کلاهک آن ها بر روی مغزی قرار می گیرد.

همان طور که از اسم این فیوز پیدا است، المان های حرارتی موجود در آن با افزایش شدت جریان برق، در مدت زمان مشخصی ذوب شده و مدار را قطع می کنند.

فشنگ فیوزها به صورت تندکار و کندکار می باشد که فیوز تندکار را با علامت F و فیوزهای کندکار را با علامت G مشخص می کنند.

این فیوزها در بخش انتهایی خود دارای پولک رنگی هستند که جریان نامی فیوز را نشان می دهد و اگر فیوز عمل کند این پولک ها خواهند افتاد.

طراحی و نصب جعبه فیوز 2

همچنین با توجه به این که مغزی این فیوزها یکبار مصرف است، پس از کار کردن با چرخاندن در خلاف جهت عقربه های ساعت، باید آن ها را تعویض نمود.

  • فیوز آلفا یا اتوماتیک

در فیوزهای اتوماتیک با عبور جریان زیاد از حد، مدار به طور خودکار قطع می شود. اما فرق آن ها با فیوزهای فشنگی این است که می توان بعد از مدت کمی، مجدداً شستی آن را فشار داد تا دوباره مدار وصل شود.

طراحی و نصب جعبه فیوز 3

این فیوزها دارای دو عنصر مغناطیسی و حرارتی هستند که به ترتیب اتصال کوتاه و بار زیاد را در مدار قطع می نمایند.

اما لازم به ذکر است که امروزه بنابر مقررات و قوانین ملی ساختمان، استفاده از هر دو فیوز فشنگی و اتوماتیک ممنوع و منسوخ شده است.

  • کلید مینیاتوری

کلیدها یا فیوزهای مینیاتوری (MCB) از پرکاربردترین فیوزها در ساختمان هستند که بر اساس سرعت کار، آن ها را با حروف اختصاری A (تندکار)، B (تقریباً تندکار)، C (متوسط)، D (کندکار) نشان می دهند.

البته در برق ساختمان فقط از نوع B و C استفاده می شود که به ترتیب برای سرخط روشنایی و سر خط پریزها کاربرد دارند.

این فیوزها کلیه تجهیزات خانگی و صنعتی را در برابر اتصال کوتاه و عبور جریان غیر مجاز برق محافظت می کنند.

جریان اضافه در این فیوز توسط فلزی به نام بیمتال شناسایی شده که در اثر عبور جریان بیش از اندازه، خم می شود و باعث می شود که فیوز کار کرده و مدار قطع شود.

طراحی و نصب جعبه فیوز 4

همچنین جریان اتصال کوتاه هم به صورت مغناطیسی و توسط سیم پیچی که دارای تعداد دور کم و قطر زیاد است تشخیص داده شده و فیوز مینیاتوری عمل می کند.

در ضمن این فیوزها برای نصب به ریل های مینیاتوری نیاز دارند و به صورت تکی، دوتایی و سه تایی در رنج آمپر 2 تا 63 آمپر در بازار موجود می باشند.

پیشنهاد می کنیم مقاله مربوط به نحوه انتخاب فیوز در ساختمان را مطالعه نمایید تا به اطلاعات کاملی در این خصوص دست پیدا کنید.

  • چه کابلی برای جعبه فیوز برق در ساختمان انتخاب نماییم؟

برق ورودی به یک جعبه فیوز توسط یک کابل سه در چهار، مناسب برای کنتورهای 25 آمپر یا یک کابل سه در شش، مناسب برای کنتورهای 32 آمپر و یا یک کابل سه در ده برای کنتورهای 50 آمپر و توسط کنتور اصلی به صورت مستقیم تامین می گردد.

  • درب جعبه فیوز برق در ساختمان باید چگونه باشد؟

بهتر است که درب جعبه فیوز استحکام بالایی داشته باشد و در برابر حرارت، اشعه و ضربه کاملاً مقاوم باشد تا بتواند از سیستم برق رسانی به خوبی محافظت نماید.

طراحی و نصب جعبه فیوز 5

طریقه نصب جعبه فیوز در ساختمان

نصب جعبه فیوز را می توان بر اساس نوع، طرح و سایز جعبه فیوز به دو روش روکار و توکار انجام داد.

نصب جعبه فیوز روکار

در این حالت معمولاً جعبه فیوز در مکانی قابل دسترس قرار می گیرد و سیم ها از درون داکت های بیرونی عبور کرده و نوک آن ها به جعبه فیوز خواهد رسید.

در روش روکار می توان جعبه فیوز را در فضای داخلی و یل بیرونی ساختمان نصب کرد. به همین علت این روش به نسبت روش توکار پرکاربردتر است.

نصب جعبه فیوز توکار

در نصب جعبه فیوز به روش توکار، همان طور که از اسم آن پیدا است سیم ها از درون دیوار عبور داده می شوند و قابل مشاهده نیستند.

از روش نصب توکار جعبه فیوز، بیشتر در منازل مسکونی، مجتمع های تولیدی، صنعتی و اداری استفاده می شود.

اما اگر به طور کلی بخواهیم نحوه نصب و سیم کشی جعبه فیوز را توضیح دهیم، باید گفت که جعبه فیوز دارای سیم های فاز، نول و ارت می باشد.

برای محافظت در برابر اتصال کوتاه یا اضافه جریان می توان از کلیدهای مینیاتوری و یا فیوز اتوماتیک و فشنگی استفاده کرد.

همچنین از کلیدهای محافظ جان هم می توان برای حفاظت در برابر اضافه بار، اتصال کوتاه، برق گرفتگی، شوک الکتریکی، جریان نشتی و افزایش ولتاژ بهره گرفت.

برای نصب جعبه فیوز باید برای هر یک از بخش های یک واحد مسکونی یک مسیر جداگانه طراحی کرد. یعنی مسیر پریزها باید از مسیر روشنایی مجزا باشد.

گاهی اتفاق می افتد که از یک سیم نول و یک سیم ارت و دو سیم فاز استفاده می شود که این دو سیم فاز را یکی برای پریزها و یکی برای روشنایی به کار می برند.

اما این کار اصولاً اشتباه می باشد، چرا که جریانی که در سیم فاز وجود دارد با سیم نول یکی است. بنابراین این کار تایید نشده نیست و حتماً باید برای هر یک از این مسیرها، یک مسیر فاز و نول جدا طراحی کنید.

البته لازم به ذکر است می توان از ارت به صورت مشترک استفاده نمود. یعنی یک سیم ارت برای مسیرها در نظر بگیرید.

برای مسیرهای روشنایی باید از سیمی با سایز 1.5 و برای مسیر پریزها از سیمی با سایز 2.5 استفاده کرد. همچنین برای هر کدام از مسیرهای پریز و روشنایی باید یک فیوز درون جعبه قرار داده شود.

شما باید از کلید نشت جریان یا همان فیوز محافظ جان داخل جعبه فیوز استفاده نمایید. کلید محافظ جان، مجموعاً دارای 4 ترمینال L1 و نول ورودی و خروجی می باشد.

یعنی فاز و نولی که از تابلو برق ورودی آورده شده است، به داخل فاز و نول ورودی کلید نشت جریان وارد شده و از فاز و نول خروجی می توان سربندی های داخل جعبه فیوز را انجام داد.

بنابراین یک فیوز نشت جریان وجود دارد که فاز و نول ورودی به آن وارد شده و فاز و نول خروجی از آن خارج می شود.

فیوز محافظ جان فضای 2 فیوز را اشغال می کند و اگر شما 8 فیوز داشته باشید، می توانید 6 فیوز دیگر را در جعبه قرار دهید.

فیوزها یک ورودی و خروجی دارند که فاز توسط شینه فاز به ورودی همه فیوزها متصل می شود. به عبارت ساده تر فازی که از فیوز محافظ جان آمده است به همه فیوزهای دیگر نیز وصل می شود.

مسیرهای پریزهای اتاق خواب به فیوز 16 آمپر نصب می شود و مسیر روشنایی به فیوز 10 آمپر متصل خواهد شد.

اگر تعداد لامپ ها زیاد بود و جریانی که مربوط به مسیر روشنایی می باشد، بیشتر از 10 آمپر باشد، لازم است که دو مسیر روشنایی یا فیوز 10 آمپر برای آن در نظر گرفت.

پس اگر جریان برق شما، از حد مجاز فیوز بالاتر باشد باید از تعداد فیوز بیشتری استفاده کنید، اما نباید یک فیوز 16 آمپر را برای روشنایی در نظر بگیرید.

برای کولرها نیز باید حتماً یک فیوز جداگانه در نظر گرفت و نمی توان از فیوز پریزها برای آن ها استفاده کرد.

برای سر خط کولر آبی از کلید مینیاتوری 10 آمپر نوع C و برای سر خط کولر گازی بنابر نوع سیمی که نصب می شود، کلید مشخص خواهد شد.

اما درباره سیم نول باید گفت که به طور کلی نول ساختمان وارد جعبه فیوز شده و همه سیم ها را به یکدیگر متصل می کند.

از ترمینال نول در این حالت استفاده می کنند، به این صورت که همه نول هایی که از مسیر روشنایی پریزهای کل ساختمان آمده به ترمینال نول وصل می شوند.

در واقع در ترمینال نول همه ترمینال ها به همدیگر متصل هستند و سیم نول به آن ها وصل می شود.

همچنین سیم نولی که از جعبه فیوز آمده است به ورودی این ترمینال وصل خواهد شد. این به مفهوم است که نول در بین همه مشترک است و همه به سیم نول وصل می شوند.

سیم ارت هم به همین ترتیب است. در این حالت از شینه ارت استفاده می شود و همه سیم های ارتی که از داخل واحد آمده است، ابتدا به شینه ارت وصل شده و سپس به ارت ورودی نصب می شود. یعنی سیم ارت به داخل کلید محافظ جان وارد نمی شود.

طراحی و نصب جعبه فیوز 6

ذکر این نکته الزامی است که برای وصل کردن این ها باید حتماً از سر سیم استفاده کنید تا مشکل خطرناکی به وجود نیاید.

برای مشاهده فیلم نحوه سیم کشی و نصب جعبه فیوز ساختمان، کافی است روی لینک آن ضربه بزنید.

 

اصول و استانداردهای لازم در طراحی و نصب جعبه فیوز

1- جعبه فیوز باید در فاصله 150 تا 170 سانتی از کف تمام شده ساختمان قرار بگیرد و حداقل یک متر از لوله های آب و لوله های گاز فاصله داشته باشد.

2- جعبه فیوز باید در محلی قرار بگیرد که دسترسی به آن راحت باشد و نباید در مکان هایی مثل آشپزخانه و اتاق خواب، جعبه فیوز را طراحی و اجرا نمود. اکثراً در نقشه ها محل قرارگیری جعبه فیوز طراحی شده و شما باید بر طبق نقشه عمل نمایید.

3- جعبه فیوزها را بر اساس تعداد فیوز هم تقسیم بندی می کنند. یعنی اگر جعبه فیوز شما 8 تایی می باشد، گنجایش قرارگیری 8 فیوز را نیز دارا می باشد.

4- جعبه فیوز به نحوی طراحی شده است که ضریب حرارتی فیوزها رعایت می شود و هیچ نوع آسیبی به فیوزها زده نمی شود.

5- به هیچ عنوان نباید سیم های آنتن، آیفون و تلفن در جعبه فیوز سربندی شود، بلکه باید برای این سیم ها یک باکس جداگانه طراحی نمود. این کار باعث می شود که از ایجاد نویز جلوگیری شود.

 

جمع بندی:

همان طور که قلب انسان به تمام بخش های بدن خونرسانی می کند و عضوی بسیار مهم و ارزشمند می باشد، جعبه فیوز هم برق کل ساختمان را تامین نموده و همانند یک قلب، وجود آن برای ساختمان حیاتی می باشد.

بنابراین بدیهی است که نصب و طراحی آن باید توسط افراد خبره و کاربلد صورت بگیرد تا مبادا در سیستم برق ساختمان مشکلی به وجود بیاید و همه افراد ساکن در آن ساختمان را درگیر خطرات احتمالی آن کند.

اگر برای طراحی و نصب جعبه فیوز در ساختمان خود به دنبال نیروهای با تجربه و حرفه ای می گردید، ما کار شما را در مجموعه تاسیسات 24 ساعته ساده کرده ایم.

طراحی و نصب جعبه فیوز 7

این مجموعه با سال ها تجربه در زمینه برق ساختمان در کنار شما مشتریان عزیز می باشد تا با نصب اصولی و صحیح جعبه فیوز، آرامش را در منزل و یا محیط کار برای شما فراهم نماید.

پس از شما دعوت می کنیم همین حالا با پر کردن فرم درخواست سرویسکار و یا تماس با ما، سفارش خود را ثبت نمایید تا در اسرع وقت از خدمات تخصصی ما بهره مند شوید.

اگر نیاز به یک تاسیساتی حرفه‌ای دارید

تاسیسات ۲۴ ساعته در کنار شماست تا به شما کمک کند مشکل تاسیساتی‌تان را در اسرع وقت برطرف کنید

درخواست سرویسکار متخصص

منابع: منبع 1، منبع 2، منبع 3

 

اینجا جواب میگیری اگر سوال فنی بپرسی